Նիկա Ասատրյան

Էրիխ Ռասպե Բարոն Մյունխհաուզենի արկածները (հատված) 

Ուշադի՛ր կարդա և կատարի՛ր առաջադրանքները։ 

Կողմնացույց չլինելու պատճառով մենք երկար ժամանակ թափառում էինք անծանոթ ծովերում։ 

Մեր նավն անընդհատ շրջապատում էին շնաձկներ, կետեր և ուրիշ ծովային հսկաներ։ 

Վերջապես դեմ առանք այնպիսի մի ձկան, որն այնքան մեծ էր, այնքան մեծ, որ գլխի մոտ կանգնած, պոչը տեսնել չէինք կարողանում։ 

Երբ այդ ձուկն ուզեց ջուր խմել, բերանը բաց արեց, և ջուրը գետի նման նրա կոկորդը հոսեց՝ իր հետևից քաշ տալով մեր նավը։ Կարող եք պատկերացնել, թե մեր մեջ ինչ իրարանցում ընկավ։ Մինչև անգամ ես, որ այնքան քաջ եմ, էլի վախից դողդողացի։ 

Բայց ձկան փորի մեջ նավահանգստի պես խաղաղ էր։ Ձկան փորը լիքն էր նավերով, որ ագահ կենդանին վաղուց էր կուլ տվել։ Օ՜, եթե դուք գիտենայիք, թե ինչպիսի խավար էր այնտեղ։ Չէ՞ որ մենք չէինք տեսնում ո՛չ արև, ո՛չ աստղեր, ո՛չ լուսին։ Ձուկն օրական երկու անգամ էր ջուր խմում, և ամեն անգամ, երբ ջուրը նրա կոկորդն էր հոսում, մեր նավը բարձրանում էր հսկա ալիքների վրա։ Մնացած ժամանակ ձկան փորի մեջ չոր էր։ 

Երբ որ ջուրը ցամաքեց, ես ու նավապետն իջանք զբոսանքի։ Այստեղ մենք հանդիպեցինք ողջ աշխարհի ծովայինների՝ շվեդացիների, անգլիացիների, պորտուգալացիների։ Նրանց թիվը ձկան փորի մեջ տասը հազարի էր հասնում։ Նրանցից շատերն արդեն մի քանի տարի ապրում էին ձկան փորում։ Ես նրանց առաջարկեցի հավաքվել ու քննության առնել այս տոթ բանտից ազատվելու ծրագիրը։ 

Ինձ նախագահ ընտրեցին, բայց հենց այն րոպեին, երբ ես ժողովը բաց արի, անիծված ձուկն սկսեց նորից ջուր խմել, և մենք մեր նավերը փախանք։ 

Մյուս օրը կրկին հավաքվեցինք, և ես հետևյալ առաջարկն արի. երկու ամենաբարձր կայմերը իրար կապենք և հենց որ ձուկը բերանը բաց անի, դեմ տանք ծնոտներին։ Այն ժամանակ ձկան բերանը բաց կմնա, և մենք հեշտությամբ դուրս կգանք։ 

Առաջարկությունս անցավ միաձայն։ 

Երկու հարյուր ամրակազմ նավաստիներ կայմերը դեմ տվին ձկան ծնոտներին, և նա այլևս բերանը փակել չկարողացավ։ Նավերն ուրախ-ուրախ ձկան փորից դուրս լողացին։ 

Պարզվեց, որ այդ հսկայի փորում յոթանասունհինգ նավ է եղել, կարո՞ղ եք պատկերացնել, թե ինչ ահագին մարմին ուներ։ 

Կայմերն, իհարկե, թողինք ձկան բերանում, որ նա այլևս ոչ ոքի կուլ տալ չկարողանա։ 

Մենք դեպի ափն ուղղվեցինք, և ես շտապեցի ցամաք դուրս գալ, հայտնելով ուղեկիցներիս, որ այլևս ոչ մի ժամանակ և ոչ մի տեղ չեմ գնա, որ բավական են այն նեղությունները, որ կրեցի, իսկ այժմ հանգստանալ եմ ուզում։ 

Իմ արկածները շատ հոգնեցրել էին ինձ, և որոշեցի հանգիստ կյանք վարել։ 

Տեքստային առաջադրանքներ 

1. Ինչո՞ւ նավը հայտնվեց ձկան փորի մեջ, գունավորի՛ր ճիշտ պատասխանը։  

1 միավոր 

ա) Նավաստիները չէին նկատել ձկանը: 

բ) Ձուկը սոված էր և կուլ տվեց նավը: 

գ) Ձուկը ջուր խմեց, ջրի հետ նավն էլ հայտնվեց փորի մեջ: 

դ) Պատճառը նշված չէ: 

 2 . Ի՞նչ առաջարկ արեց հեղինակը ձկան փորում վաղուց գտնվողներին, որ կարողանան դուրս գալ ձկան փորից: 1 միավոր 

Մյուս օրը կրկին հավաքվեցինք, և ես հետևյալ առաջարկն արի. երկու ամենաբարձր կայմերը իրար կապենք և հենց որ ձուկը բերանը բաց անի, դեմ տանք ծնոտներին։ Այն ժամանակ ձկան բերանը բաց կմնա, և մենք հեշտությամբ դուրս կգանք։ 

 3. Նավաստիներն ինչո՞ւ կայմերը թողեցին ձկան բերանում: 1 միավոր  

4․ Տեքստից դո՛ւրս գրիր մեկ պատմողական նախադասություն և դարձրո՛ւ հարցական։ 1 միավոր 

Ձկան փորը լիքն է ՞ր նավերով

5. Բառե՛ր ավելացրու տրված նախադասությանը։ 1 միավոր 

Մեծ ձուկը բացեց բերանը ջուր խմելու համար։ 

Բառային առաջադրանքներ 

1. Տրված բայերը դարձրո՛ւ գոյականներ։ 1 միավոր 

լողալ- լող

հանգստանալ- հանգիստ

խաղալ- խաղ

զրուցել- զրույ

2. Տեքստից դո՛ւրս գրիր թվականները։ 1 միավոր  յոթանասունհինգ, տասը հազար։

3. Գոյականներից առաջ գրի՛ր՝ ինչպիսի հարցին պատասխանող բառեր։ 1 միավոր 

․․․ ձուկ գեղեցիկ

․․․ նավ գունավոր

․․․ ճանապարհորդ հոգնած

․․․ ծով մեծ

4. Գրի՛ր տեքստում դեղինով ընդգծված բառերի հոմանիշները։ 1 միավոր  խիզախ, Աժդահա, կրկին, Ներկայումս։

5. Գրի՛ր տեքստում կանաչով ընդգծված բառերի հականիշները։ 1 միավոր   անհանգիստ, խոնավ, ներս, անհանգիստ։

Ճամբարը սկսվեց մայրենիի և մաթեմատիկայի ստուգատեսներով։ Մաենք Հունիսի մեկին դպրոցում շատ ուրախ օր անցկացրեցինք, լողացինք, Սարալանջում երգեցինք Կոմիտասի երգերը, պաղպաղակ կերանք։ Ճամբարում մենք ամեն օր լոքում ենք, կատարում մայրենիի և մաթեմատիկայի ստուգատեսային առաջադրանքները, ճամփորդում։ Հունիսի 9-ին մենք դասարանով գնացինք Սիրահարների այգի, Օպերա։ Մենք ուսումնասիրեցինք Երևանի քաղաքի այգիների արձանները։ Մենք նաև քայլքով գնացինք Կինոհայաստան և դիտեցինք մուլտֆիլմ։

Իմ զանգվածը՝  24կգ

Իմ զանգվածը ուսապարկով՝ 26կգ

Ուսապարկի զանգվածը՝ 2կգ

Իմ զանգվածը, արտահայտված գրամով՝ 24000

Իմ զանգվածը ուսապարկով, արտահայտված գրամով՝ 26000

Ուսապարկի զանգվածը, արտահայտված գրամով՝ 2000

Աշխատանքի տևողությունը՝

Զարկ՝ նախքան հեծանիվ քշելը՝ 85

Զարկ՝ հեծանիվ քշելուց հետո՝ 95

600դմ ճանապարհ՝ 40մ, 25վրկ

25 վրկ- ում 1վ-ում՝ 400։25=16 դմ/վ արագությամբ 

1ժ-ում՝ 16×3600=57600 դմ/վ

1ժ=3600վ

Պատկերի անվանումը՝ քառակուսի

Կողմը՝ 10սմ

Պարագիծը՝ 10×4=40սմ

Պարագիծը արտահայտված միլիմետրով՝ 40×10=400մմ

Մակերեսը՝ 10×10=100 սմ

Պատկերի անվանումը՝ շրջան

18սմ

Գտնել պատկերի մակերեսը՝ 6×5+3×3=39

Մայրենիի ստուգատես

Մաթեմատիկայի ստուգատես 2021

Я сегодня расскажу про мою мечту. Одна из моих мечт — это чтобы болезнь которая у моей бабушки прошла. Это болезнь потеря памяти. И еще я хочу быть популярной блогершей в ютубе. Я в целом снимаю про все.

1․ Հաշվի՛ր, թե քանի եռանկյուն կա այս պատկերում։ 9

2․ Փակագծերն այնպես տեղադրի՛ր, որ ճիշտ հավասարություն ստացվի։ 

(7×9+12):3-2=23

3․ Լրացրո՛ւ աղյուսակը

1լ նավթ	850գ
5լ նավթ	850×5
190լ նավթ	850×190
13լ նավթ	850×13

4․ Լրացրո՛ւ աղյուսակը

1լ սնդիկ	13600գ
5լ սնդիկ	13600×5
190լ սնդիկ	13600×190
13լ սնդիկ	13600×13

5․ Ուղղի վրա հավասար հեռավորությամբ 30 կետ է նշված։ Հարևան կետերի հեռավորությունը 5սմ է։ Որքա՞ն է ծայրակետերի հեռավորությունը։ 

29×5

6․ Ըստ գծագրի հաշվի՛ր երկու տակառների տարողությունները։ 

7․ Քանի՞ րոպեում 1-ից 51 թվերը հերթականությամբ կգտնես։ 

Մարկ Տվեն
Թոմ  Սոյերի արկածները 

Երկուշաբթի առավոտյան Թոմն իրեն շատ դժբա□տ զգաց: Նա միշտ իրեն դժբախտ էր զգում, որովհետև այդ օրով էին սկսվում մի նոր շա□աթվա տանջանքները դպրոցում: Նա այդ օրը ցանկանում էր, որ ընդհանրապես կիրակի չլիներ. գերության մեջ լինելը դրանով ավելի ատելի էր դառնում: Թոմը պառկած մտածում էր: Հանկարծ նա ցանկացավ հիվանդ լինել. Այդպիսով կարող էր դպրոց չգնալ և տանը մնալ: Այստեղ ինչ-,որ անորոշ հնարավորություն կար: Նա ինքն իրեն ստուգեց: Ոչ մի տեղը չէր ցավում: Նորից ստուգեց: Այս անգամ թվաց, թե փորացավի նշաններ կան, և նա դրանց հետ որոշակի հույս կապեց: Բայց շուտով այդ նշանները թուլացան և հետզհետե ամբողջովին անհետացան: Թոմը նորից սկսեց մտածել: Հանկարծ մի նոր բան հայտնաբերեց: Վերևի ատամներից մեկը շարժվում էր: Դա արդեն մեծ բախտ էր: Որպես սկիզբ նա ուզում էր տնքալ, երբ մտածեց, որ եթե սկսի այդ պատճառաբանությամբ, մորաքույրն այդ ատամը կքաշի, և դա ցավ կպատճառի: Նա որոշեց ատամը պահել որպես պահեստային  ցավ և ուրիշ պատրվակ գտնել: Որոշ ժամանակ ոչ մի բան չգտավ, հետո հիշեց բժշկի պատմած մի հիվանդության մասին, որ մեկին մի քանի շաբաթով անկողին էր գցել՝ միաժամանակ սպառնալով մատի կորստով: Նա վերմակի տակից հանեց ոտքը սկսեց ուսումնասիրել վիրավոր մատը:  Բայց այդ հիվանդության նշանները չգիտեր: Այնուամենայնիվ արժեր փոր□ել, և նա սկսեց եռանդով տնքալ: Իսկ Սիդը շարունակում էր անտեղյակ մնալ ու քնել: Թոմն ավելի խորը տնքաց, և նրան թվաց, որ մատն իրոք ցավում է: Ոչ մի արձագանք Սիդի կողմից: Մինչ այդ Թոմի շունչը կտրվեց: Նա մի փոքր հանգստացավ, ուժ հավաքեց ու տնքոցների հիանալի մի շարք արձակեց: Սիդը շարունակում էր խռմփալ: Թոմի համ□երությունն սպառվեց: Նա կանչեց՝ Սի՜դ, Սի՜դ, և եղբորը շարժեց: Դա ազդեց, և Թոմն սկսեց դարձյալ տնքալ: Սիդը հառաչեց, ձգվեց, հենվեց արմունկին և Թոմին նայեց: Թոմը շարունակում էր տնքալ: Սիդը ձայնեց նրան. 

— Թո՜մ, լսի՜ր, Թո´մ: 

Պատասխան չկար: 

— Լսի՜ր, Թո´մ, ի՞նչ է պատահել, Թո´մ: 

Նա շարժեց եղբորը՝ մտահոգ նայելով դեմքին: 

— Թո՜ղ, Սի´դ, հանգիստ թող ինձ: 

— Ի՞նչ է պատահել, Թո´մ, գնա՞մ, մորաքրոջը կանչեմ: 

— Ո՜չ, հարկավոր չէ. գուցե կամաց-կամաց անցնի, ոչ մեկին մի՛ կանչիր: 

— Բայց ես պարտավոր եմ: Այդպես մի տնքա, Թո´մ, սարսափելի է: Ինչքա՞ն ժամանակ է, որ դու այդ վիճակում ես: 

— Ժամե՜ր, ա՜խ, ինձ ձեռք մի´ տուր, Սի´դ:
Բայց Սիդը իր հագուստները վերցրել ու գնացել էր մորաքրոջը կանչելու:  Այժմ Թոմն իսկապես տառապում էր. այնպես լավ էր նրա երևակայությունն աշխատում, և այնքան բնական էին նրա տնքոցները:

 

1. Տեքստի չորս բառերում տառի փոխարեն վանդակ է դրված, դու՛րս գրիր այդ բառերը՝ լրացնելով բաց թողած տառերը: 

      ___ դժբախտ ______________ 

       ___ շաբաթվա _______________ 

      ___ փորձել _______________ 

       ___ համբերությունն _______________

2. Գրի´ր տրված բառերի հականիշները.

    ա/ դժբախտ              __բախտավոր____________
    բ/ ատելի                   __սիրելի_____________
   գ/ հիվանդ                 __առողջ______________
   դ/անհետանալ         __հայտնվել______________ 

3.Ի՞նչ է նշանակում տեքստում հանդիպող հետզհետե  բառը:  

     ա/ աստիճանաբար
     բ/   կարգին
     գ/ ավելի ուշ
     դ/շատ ուշ 

4.Տրված բառերից որի՞ դիմաց է սխալ նշված տեսակը.

ա/ դժբախտ-պարզ
բ/ փորացավ-բարդ
գ/ մորաքույր-բարդ
դ/ հիվանդություն-ածանցավոր 

5.Տրված բառերից յուրաքանչյուրի դիմաց նշված է, թե ինչ խոսքի մաս է: Ո՞ր տարբերակում է սխալ նշված. 

ա/ վերմակ-ածական
բ/  նշան-գոյական
գ/ ատամ-գոյական
դ/ դպրոց-գոյական  

6.Ո՞րն է տրված նախադասության ենթական:

  Սիդը իր հագուստները վերցրել ու գնացել էր մորաքրոջը կանչելու:

ա/ հագուստները
բ/ մորաքույրը
գ/ Սիդը 
դ/ իր 

7.Տեքստից դու՛րս գրիր մեկական պատմողական և բացականչական  նախադասություն:
_ Նա միշտ իրեն դժբախտ էր զգում, որովհետև այդ օրով էին սկսվում մի նոր շա□աթվա տանջանքները դպրոցում: _______________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________ 

8.Հոմանիշ զույգերից  ո՞րն է սխալ.

ա/ մտածել-մտորել
բ/փնտրել — որոնել
գ/ լսել — ականջ դնել
դ/բնական – արհեստական 

9.Վերնագրի´ր տեքստը: 

 ___Ջելսոմինոի շատ վատ օրը ____________________ 

 10.Տեքստում ընդգծված նախադասության մեջ բաց են  թողած կետադրական նշաններ:    

  Լրացրո՛ւ  դրանք: 

11.Գրի´ր  մեկ բառով.

ա/ մոր քույրը                  ___մորաքույր__________ 

բ/ միտք անել                  ___մտածել__________
գ/ ման գալ                      ___զբոսնել___________ 

դ/ որոշում կայացնել  ___Որոշել___________ 

12.Ինչո՞ւ էր երկուշաբթի օրերը Ջելսոմինոն իրեն դժբախտ զգում: 

___Որովետեվ նա այդ օրը գնում էր դպրոց։_________________________________________________________________________ 

______________________________________________________________________________ 

   
13.Թոմն ինչո՞ւ չէր սիրում կիրակի օրերը: Տեքստում ընդգծի՛ր այդ հատվածը: 

___ որովհետև այդ օրով էին սկսվում մի նոր շաբաթվա տանջանքները դպրոցում: ___________________________________________________________________________ 

______________________________________________________________________________

 

14.Ինչո՞ւ էր Թոմն ուզում հիվանդ լինել:  

__Որպեսզի չգնալ դպրոց____________________________________________________________________________ 

______________________________________________________________________________ 

15.Թոմը որոշեց սկզբից չասել ատամի մասին, որովհետև 

̀
ա/ հարմար չէր գտնում նման պատճառաբանությունը
բ/պահում էր որպես պահեստային ցավ
գ/չէր մտածել այդ մասին
դ/ մի անգամ արդեն նման պատճառաբանություն արել էր